20. Hukuk Dairesi 2017/657 E. , 2019/5947 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki davanın yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı Hazine tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:
K A R A R
Davacı, ......mevkiinde bulunan doğusu 1324 nolu parsel, batısı orman, kuzeyi ..... ait taşınmaz, güneyi ......tarafından kullanılan tespit dışı tapusuz taşınmazla çevrili ve ekli krokide (A) harfi ile gösterilen tapulama harici kalmış arazinin kadimden beri sahibi olduğunu, kadastro çalışmaları sırasında dava konusu yapılan bu arazinin tapulama dışı bırakıldığını, kendisine babasından kaldığını ve 30 yılı aşkın bir süredir nizasız ve fasılasız kullanıldığını, üzerinde dikilmiş zeytin ağaçlarının olduğunu belirterek, dava konusu taşınmazın tapuda kayıtlı olmadığını, kazandırıcı zamanaşımı zilyedliği yoluyla taşınmaz edinme koşullarının yararına oluştuğunu iddia ederek Medeni Kanunun 713. maddesi hükmüne göre adına tescilini istemiştir.
Müdahil ... 19/10/2009 havale tarihli dilekçesiyle, dava konusu taşınmazı 1964 yılından beri davacı kardeşi Yaşar"la birlikte müştereken kullandığını, taşınmazın 1/2 hissesinin adına tapuya tescilini talep etmiştir.
Müdahil ..., 07/12/2011 tarihli dilekçesinde; dava konusu taşınmazın ölçümü yapılırken, kendi taşınmazının da davacının taşınmazına dahil edilerek ölçüldüğünü, bu nedenle yapılan ölçüme itiraz ettiğini bildirmiş, 17/04/2012 tarihli oturumda davacı ile anlaştığını, davasından feragat ettiğini imzası ile bildirmiştir.
Mahkemece, müdahil ..."nin davasının feragat nedeni ile reddine, davacı ... ile müdahil ..."in davalarının kısmen kabulü ile, bilirkişi krokisinde (A) harfi ile gösterilen 8116.88 m2 yüzölçümündeki taşınmazın 3/4 hissesinin ... adına, 1/4 hissesinin ... adına tesciline, dere kenarı kısmına tekabül eden 936.81 m2"lik taşınmaz hakkındaki tescil talebinin reddine karar verilmiş, hüküm davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiş, Dairemizin 2014/773-2269 E.K. karar sayılı ilamı ile memleket haritalarının dayanağı hava fotoğraflarında taşınmazın öncesinin ne olarak nitelendirildiğinin belirlenmesi ve taşınmazın öncesi orman değilse dava tarihinden 20 yıl önceki hava fotoğraflarında zilyetliğin belirlenmesi gerektiği gerekçesi ile bozulmuş, bozma üzerine yapılan yargılama sonucunda (A2) ve (A3) ile gösterilen yerlerin .... 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2009/591 sayılı dosyası ile (A3) kısmın orman, (A2) ile gösterilen kısmın ..... mahallesi 1460 ada 1 parsel ile dava dışı şahıs adına tescilli olduğu gerekçesi ile Müdahil ..."nin talebinin reddine ilişkin karar kesinleştiğinden bu konuda karar vermeye yer olmadığına; ekli krokide (A2) ve (A3) olarak gösterilen yerlerin ...... 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2009/591 sayılı dosyası ile karar bağlandığı (A3) ile gösterilen yerin orman (A2) ile gösterilen .... mahallesi 1460 ada 1 parsel ile dava dışı şahıs adına kayıtlı olduğu anlaşıldığından bu yerlere ilişkin açılan davanın reddine; (A1) ile gösterilen 1599,86 m2 yüzölçümlü yerin 3/4 hissesinin ..... oğlu ... adına, 1/4 hissesinin ... adına tesciline karar verilmiş, hüküm davalı Hazine tarafından temyiz edilmiştir.
Dava dilekçesindeki açıklamaya göre dava, Medeni Kanunun 713. maddesi hükmü uyarınca tapusuz olan taşınmaza ilişkindir.
Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde tesbit tarihinden önce 16/03/1999 tarihinde ilanı yapılıp kesinleşen orman kadastrosu bulunmaktadır. Genel arazi kadastrosu işlemi .... köyü ile birlikte yapılmış ve sonuçları 17/09/1961 tarihinde ilan edilmiş ve kesinleşmiştir. Kesinleşme tarihi ile davanın açıldığı tarih arasında 20 yıllık süre geçmiştir.
Dava, Medenî Kanunun 713. maddesi hükmü uyarınca tapusuz olan taşınmazın tescili istemine ilişkin olup, aynı Kanunun 713/3. maddesinde tescil davasının, Hazineye ve ilgili kamu tüzel kişilerine veya varsa tapuda malik gözüken kişinin mirasçılarına karşı açılacağı belirtilmiş olmasına karşın, mahkemece çekişmeli taşınmazın sınırları içinde bulunduğu büyükşehir belediye başkanlığı ile taşınmazın (A3) ile gösterilen kısmının orman olması nedeniyle Orman Yönetimi dahil edilmeden davaya devamla hüküm kurulması usûl ve kanuna aykırıdır.
6100 sayılı HMK"nın 50. maddesinde medenî haklardan yararlanma ehliyetine sahip olanın davada taraf ehliyetine de sahip olacağı, 51. maddesinde dava ehliyetinin medenî hakları kullanma ehliyetine göre belirleneceği, 114/d maddesinde ise taraf ve dava ehliyetinin dava şartlarından olduğu ve 115. madde uyarınca da mahkemenin dava şartlarının mevcut olup olmadığını davanın her aşamasında kendiliğinden araştıracağı belirtilmektedir. 4721 sayılı TMK"nın 47, 48, 49 ve 50. maddelerinde de tüzel kişiliğin kazanılması, hak ehliyeti ile fiil ehliyeti ve bunun kullanılmasına ilişkin hükümler yer almaktadır.
On Dört İlde Büyükşehir Belediyesi ve Yirmi Yedi İlçe Kurulması İle Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair 6360 sayılı Kanunun 1. maddesi gereğince;
1)..... illerinde, sınırları il mülki sınırları olmak üzere aynı adla büyükşehir belediyesi kurulmuş ve bu illerin il belediyeleri büyükşehir belediyesine dönüştürülmüştür.
2) .... Belediyelerinin sınırları il mülkî sınırlarıdır.
3) Birinci ve ikinci fıkrada sayılan illere bağlı ilçelerin mülkî sınırları içerisinde yer alan köy ve belde belediyelerinin tüzel kişiliği kaldırılmış, köyler mahalle olarak, belediyeler ise belde ismiyle tek mahalle olarak bağlı bulundukları ilçenin belediyesine katılmıştır. Aynı Kanunun geçici 1. maddesinin onüçüncü fıkrasında; "1. maddeye göre tüzel kişiliği kaldırılan belediye ve köylerin mahkemelerde süren davalarında katıldıkları ilçe belediyesi taraf olur" hükmü yer almaktadır. Bu hüküm Kanunun "Yürürlük" başlıklı 36. maddesi uyarınca ilk mahalli idareler genel seçiminin yapıldığı 30.03.2014 tarihinde yürürlüğe girmiş bulunmaktadır.
Diğer taraftan davanın niteliğine göre ve ...... Valiliği 16/03/2011 ve 27/09/2013 tarihli yazısında taşınmazın orman sahası olarak tescil harici bırakıldığı kanısı oluştuğu bildirilmiştir. Somut olayda orman olması nedeni ile tescil harici bırakıldığı cevabi yazısı nedeniyle husumetin Hazine yanında Orman Yönetimine de yaygınlaştırılması gerekmektedir.
Mahkemece; 6360 sayılı Kanunun Geçici 1. maddesinin onüçüncü fıkrası gereğince, dava konusu taşınmazın sınırları içinde bulunduğu ..... Büyükşehir Belediye Başkanlığı ve Orman Yönetiminin davaya katılımı sağlanarak taraf teşkili oluşturulmalı, delilleri toplanmalı, ondan sonra davanın esası hakkında bir karar verilmelidir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; davalı Hazinenin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, bozma nedenine göre sair temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına 16/10/2019 günü oy birliği ile karar verildi.