20. Hukuk Dairesi 2012/13320 E. , 2013/1400 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : ...Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil davasından dolayı yerel mahkemece verilen yukarıda gün ve sayısı yazılı hükmün; Dairemizin 28/06/2012 gün ve 2012/8509 - 2012/9696 sayılı ilâmıyla düzeltilerek onanmasına karar verilmiş, süresi içinde davalı vekili tarafından kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla, dosya içindeki tüm belgeler incelenip gereği düşünüldü:
K A R A R
Davacı ... Yönetimi, 25.09.2008 tarihli dilekçesiyle, ... Köyü 2114 sayılı parselin, yörede 1942 yılında yapılıp kesinleşen ... kadastro sınırları içinde kaldığını ileri sürerek, davalı ... olan tapu kaydının iptalini ve ... niteliği ile Hazine adına tescilini istemiştir. Mahkemece davanın kabulüne ve çekişmeli parselin tapu kaydının iptali ile ... niteliğiyle Hazine adına tapuya tesciline karar verilmiş, mahkemece verilen bu ilk hüküm, davalının temyizi üzerine;
Hükmüne uyulan Yargıtay 20. Hukuk Dairesinin 03.06.2010 gün ve 2010/4753-7743 sayılı bozma kararında özetle; [1)... ... Asliye 6. Hukuk Mahkemesinin 24.03.1997 gün ve 1995/1095-224 sayılı kararının çekişmeli parselin 1942 yılı ... kadastrosu sınırları içinde bırakıldığı, daha sonra 1952 yılında makiye ayrıldığı ve 1976 yılında 7 numaralı ... Kadastro Komisyonunca 1744 sayılı Kanun ile değişik 6831 sayılı Kanunun 2. maddesi gereğince Hazine adına ... sınırları dışına çıkarılmışsa da, makiye ayrılan taşınmazın daha sonra 6831 sayılı Kanunun 2. madde uygulamasıyla Hazine adına ... sınırları dışına çıkarılmasının kanunî olmadığı açıklanarak, Hazinenin davasının red edildiği, halbuki, dava konusu parselin 1942 yılı tahdit sınırları içinde kalmaktaysa da, 1976 yılında 1744 sayılı Kanun ile değişik 6831 sayılı Kanunun 2. maddesi gereğince ... rejimi dışına çıkarma işlemine konu edilmediği, ... sınırları içinde kalan bir bölümünün daha sonra 3302 sayılı Kanun ile değişik 6831 sayılı Kanunun 2/B uygulamasıyla Hazine adına ... sınırları dışına çıkarıldığı, ... Asliye 3. Hukuk Mahkemesinin dayandığı bilirkişi raporları ile somut olaydaki mahkeme kararının gerekçesi gözetildiğinde, Hazine aleyhine kesinleşen kararda taşınmazın makiye ayrıldığı ... rejimi dışına çıkartılan sahada kaldığı kabul edildiği halde, temyize konu davada dava konusu yerin kısmen ... rejimi dışına çıkarılmadığı, halen 1942 yılı ... kadastro sınırları içinde kalmaya devam ettiği belirlenip, dava nedenleri farklı olduğundan, kesin hükümden ve kesin delilden sözedilemeyeceği gözetilerek, çekişmeli parselin fen bilirkişi krokisinde (A) harfi ile gösterilen 117,01 m2 ve (C) harfi ile gösterilen 4956 m2 bölümlerine ilişkin davanın kabulüne karar verilmesinde isabetsizlik bulunmadığından, davalı tarafın bu bölümlere ilişkin temyiz itirazlarının reddiyle bu bölümler yönünden hükmün onanması gerekmiştir. 2) Davalı gerçek kişinin, çekişmeli parselin fen bilirkişi krokisinde (B) harfi ile gösterilen 1277,82 m2 yüzölçümündeki parsele ilişkin temyiz itirazlarına gelince; hükme dayanak yapılan ... bilirkişi ve fen bilirkişi raporuyla bu bölümün 1942 yılında yapılıp kesinleşen ... kadastrosu sınırları içinde bırakıldığı, 1976 yılında yapılan ... kadastrosunda ... sınırları içinde bırakıldığı, 1988 yılında yapılan 3302 sayılı Kanun ile değişik 6831 sayılı Kanunun 2/B maddesi gereğince Hazine adına ... sınırları dışına, başka deyişle ... rejimi dışına çıkarıldığı, ancak; eylemli ... alanı olduğu, imar ve ihyaya konu edilmediği, ... niteliğini koruduğu belirlenmiştir. Kural olarak; ... rejimi dışına çıkara işlemi kesinleşmiş taşınmazlara ilişkin olarak ... Yönetiminin davacı sıfatı ve davalı sıfatı yoktur. Ancak, 4999 sayılı Kanunun 6. maddesi ile değişik 6831 sayılı Kanunun 11/5. maddesi gereğince “Bu Kanunun; a) 20.6.1973 tarihli ve 1744 sayılı Kanunla değişik 2 nci maddesi, 23.09.1983 tarihli ve 2896 sayılı, 05.06.1986 tarihli ve 3302 sayılı Kanunlarla değişik 2 nci maddesinin birinci fıkrasının (B) bendi, uygulamaları ile ... sınırları dışına çıkarılan, ancak, fiilen ... olduğu ... Genel Müdürlüğünce tespit edilen yerler, talep üzerine Maliye Bakanlığınca, ... Genel Müdürlüğüne tahsis edilir. Tahsisi yapılan bu yerler Hazine adına tapuya ... vasfıyla tescil edilir.” hükmü gereğince, 2/B uygulamasına konu edilen ancak, ... niteliğini devam ettiren yerlerin ... niteliğiyle Hazine adına tescilinin sağlanması için ... Yönetiminin davacı sıfatının bulunduğunu kabul edilmelidir. O halde, çekişmeli parselin fen bilirkişi krokisinde (B) harfi ile gösterilen 1277,82 m2 yüzölçmündeki bölüm yönünden, bu tür yerlerin tasarruf hakkı 2924 sayılı Kanun hükümlerine göre tasarruf edilmek üzere Çevre ve ... Bakanlığının (... ve Su İşleri Bakanlığı) tasarrufuna geçeceği ve Hazine adına tapuya tescil edileceği gözetilerek, ... Yönetiminin davasını Hazineye yaygınlaştırması için davacı ... Yönetimine olanak verilmesi gerekirken yargılamaya devamla hüküm kurulması usûl ve kanuna aykırıdır.
SONUÇ: 1) Yukarıda birinci bentde açıklanan nedenlerle; davalı tarafın temyiz itirazlarının reddiyle çekşimeli ... Köyü 2114 sayılı parselin fen bilirkişi krokisinde (A) harfi ile gösterilen 117,01 m2 ve (C) harfi ile gösterilen 4956 m2 bölümlere ilişkin hükmün ONANMASINA,
2) Yukarıda ikinci bentde açıklanan nedenlerle; davalı gerçek kişinin temyiz itirazlarının kabulü ile fen bilirkişi krokisinde (B) harfi ile gösterilen 1277,82 m2 bölüme ilişkin hükmün BOZULMASINA,] karar verilmiştir.
Mahkemece, bozma kararına uyulduktan sonra davanın kabulü ile bilirkişi raporuna ekli krokide (B) harfi ile gösterilen 1279,82 m²’lik bölümünün Hazine adına tapuya tesciline karar verilmiş, hüküm davalı ... Tolaman vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Dava dilekçesindeki açıklamaya göre dava, kesinleşen ... kadastrosu sınırları içinde kalan ve yolsuz olarak davalı ... tescil edilen tapu kaydının iptal ve ... niteliğiyle tesciline ilişkindir.
Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde tesbit tarihinden önce 1942 yılında yapılıp kesinleşen ... kadastrosu bulunmaktadır. Daha sonra 1976 yılında ilk tahditin aplikasyonu ve ... Paşa Vakfının tapulu taşınmazları yönünden ... Genel Müdürlüğünün itirazı üzerine, Yargıtay 2. Hukuk Dairesi Başkanın Hakem sıfatıyla verdiği karar ile tahditi iptal edilen yerler hakkında yapılan ...ların kadastrosu çalışmaları 15.09.1976 tarihinde, bu işlemlere karşı yapılan itirazları inceleyen 7 numaralı ... Kadastro Komisyonu işlemleri de 09.12.1976 tarihinde ilân edilmiş, daha sonra 1988 yılında 36 numaralı ... Kadastro Komisyonunca aplikasyon ve sınırlandırması yapılmamış ...ların kadastrosu ile 3302 sayılı Kanun ile değişik 6831 sayılı Kanunun 2/B madde uygulaması yapılmış ve 15.06.1989 tarihinde ilân edilmiştir.
Mahkemece, bozma kararına uyulduktan sonra davanın kabulü ile bilirkişi raporuna ekli krokide (B) harfi ile gösterilen 1279,82 m²’lik bölümünün Hazine adına tapuya tesciline dair verilen kararın davalı ... Tolaman vekili tarafından temyizi üzerine; Dairenin 28/06/2012 gün ve 2012/8509-9696 sayılı ilâmında özet olarak:
["" Dosya kapsamına ve mahkemece uyulan bozma kararı gereğince işlem yapılarak çekişmeli taşınmazın krokide (B) harfi ile gösterilen bölümü hakkında davanın kabulü yolunda kurulan hükümde bir isabetsizlik bulunmamaktadır. Ancak, ... niteliğinde olduğu için kabule ve temyize konu (B) bölümünün niteliği belirtilmeden tescile karar verilmesi ve ayrıca, Dairenin 03.06.2010 gün ve 2010/4753-7743 sayılı onama kararı ile çekişmeli 2114 sayılı taşınmazın krokide (A) ve (C) harfleri ile gösterilen bölümlerinin kesinleştiğinin hükümde gösterilmemesi doğru değil ise de, belirtilen bu hususlar hükmün bozulmasını ve yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, hükmün düzeltilerek onanması uygun görülmüştür.
Bu sebeple; hüküm fıkrasının birinci bendi hüküm fıkrasından tamamen çıkartılarak, bunun yerine “Davanın kabulüne ve 2114 parsel sayılı taşınmazın krokide (A) ve (C) harfleri ile gösterilen bölümlerinin ... niteliğiyle Hazine adına tesciline dair kararın, Yargıtay 20. Hukuk Dairesinin 03.06.2010 gün ve 2010/4753-7743 sayılı kararı ile onanarak kesinleştiğinden bu bölümler hakkında yeniden hüküm kurulmasına yer olmadığına, çekişmeli 2114 parsel sayılı taşınmazın geriye kalan ve fen bilirkişi raporuna ekli krokide (B) ile gösterilen 1279,82 m²"lik bölümünün ... niteliğiyle Hazine adına tesciline” cümlesinin yazılması suretiyle düzeltilmesine ve hükmün 6100 sayılı Yasanın geçici 3. maddesi atfıyla H.U.M.K."nun 438/7. maddesine göre bu düzeltilmiş şekliyle ONANMASINA,""] karar verilmiş, davalı ... Tolaman vekili tarafından; dava konusu taşınmazın 2/B kapsamında kaldığını, 2/B kapsamında kaldığının mahkemeninde kabulünde olduğunu, 6292 sayılı Kanuna göre iadeye tabi olduğunu, 6292 sayılı Kanunun 7/1-a maddesi gereğince esasen eldeki davanın konusuz kaldığını, ... Asliye 6. Hukuk Mahkemesinin 24.03.1997 gün ve 1995/1095-224 sayılı kararının müvekkili lehine sonuçlandığını, dava konusu taşınmazın aynı zamanda vakıf tapusu kapsamında kaldığını ve 208 sayılı hakem kararına görede iptal edilen tahdit hattı içersinde kaldığını, bu nedenle; Dairenin 28/06/2012 gün ve 2012/8509-9696 E.K. sayılı ilamıyla Düzeltilerek Onanma kararının kaldırılarak yerel mahkemenin 09/12/2011 gün ve 2010/452 E. 2011/410 K. sayılı kararının karar düzeltme yolu ile bozulmasına karar verilmesini istemiştir.
Davalı ... Tolaman vekilinin karar düzeltme isteminin incelenmesinde; çekişmeli 2114 parsel sayılı taşınmazın (B) harfi ile gösterilen 1279,82 m²"lik bölümü yönünden yerel mahkemenin kararı Dairece ""... niteliğiyle Hazine adına tesciline” cümlesinin yazılması suretiyle düzeltilerek onanmasına karar verilmişse de, Dairenin 03.06.2010 gün ve 2010/4753-7743 sayılı ilk bozmadan sonra kurulan hükümde mahkemece; bilirkişi raporuna ekli krokide (B) harfi ile gösterilen 1279,82 m²’lik bölümünün Hazine adına tapuya tesciline karar verildiği, bu bölüm hakkında esasen Hazine tarafından açılmış bir karşı dava bulunmadığı gibi kararı da temyiz etmediği, davalı gerçek kişi vekilinin temyizi üzerine taşınmazın (B) bölümü yönünden Hazinenin dahili davalı olarak mahkemece davaya katıldığı, esasen bu durumun Hazineye davacı olarak aktif taraf sıfatı kazandırmayacağı, buna göre; mahkemece taşınmazın (B) bölümü hakkında kurulan hükmünün gerçek kişinin temyizi üzerine tamamen aleyhine olacak şekilde taşınmazın niteliğinin ... olarak değiştirilerek hükmün bu şekilde düzeltilerek onanması maddi yanılgıya dayalı olup, Dairenin düzeltilerek onama kararının kaldırılarak ... Yönetiminin bu bölüme ilişkin davasının reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurlması doğru bulunmamıştır.
SONUÇ: Davalı ... Tolaman vekilinin karar düzeltme isteminin kabulü ile Dairenin 28/06/2012 gün ve 2012/8509-9696 E.K. sayılı düzeltilerek onama kararının çekişmeli 2114 parsel sayılı taşınmazın (B) harfi ile gösterilen 1279,82 m²"lik bölümü yönünden kaldırılarak, yerel mahkemenin 09/12/2011 gün ve 2010/452 E. 2011/410 K. sayılı kararının bu bölüme yönelik olarak BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde iadesine 18/02/2013 günü oy birliği ile karar verildi.