Abaküs Yazılım
1. Hukuk Dairesi
Esas No: 2009/3016
Karar No: 2009/4316

Yargıtay 1. Hukuk Dairesi 2009/3016 Esas 2009/4316 Karar Sayılı İlamı

Özet: (Bu özet Yapay Zeka tarafından yazılmıştır. Hukuki olarak geçerliliği yoktur.)


Davacı vasisi, 114 ada 2 parsel sayılı taşınmazın tapuda satış gibi gösterilerek davalıya temlik edildiğini, davacı asilin hukuki ehliyetinin bulunmadığını ve kandırıldığını ileri sürerek tapu iptal ve tescil isteğinde bulunmuştur. Davalı ise tapuda davacı ve eşinin hazır bulunduğunu, parayı ödediğini belirterek davanın reddini savunmuştur. Mahkeme, davacının ölünceye kadar bakılacağı vaadi ile kandırıldığı gerekçesiyle tapunun iptali ile davacı adına tesciline karar vermiştir. Ancak, davacının ehliyetinin olup olmadığı kontrol edilmeden karar verilmesi, eksik bir inceleme olduğu sonucuna varılmıştır. Medeni Kanunun fiil ehliyetine sahip olan kimse, kendi fiilleriyle hak edinebilir ve borç altına girebilir hükmüne dayanarak, ayırtık gücü bulunmayan bir kimsenin hak kurabilmesi mümkün değildir. Ayırtım gücü, eylem ve işlev ehliyeti olarak tarif edilmiş, yaşının küçüklüğü, akıl hastalığı, akıl zayıflığı, sarhoşluk gibi nedenler ile kişinin ayırtım gücü ortadan kalkabileceği belirtilmiştir. Ehliyetsizlik hukuksal nedenlerinin araştırılması ve delillerin değerlendirilmesi gerektiği, kararın bu doğrultuda verilmediği sonucuna varılmıştır. Bu se
1. Hukuk Dairesi         2009/3016 E.  ,  2009/4316 K.

    "İçtihat Metni"

     MAHKEMESİ : VİZE ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ
    TARİHİ : 20/06/2008
    NUMARASI : 2007/35-2008/152

    Taraflar arasında görülen davada;
    Davacı vasisi, 114 ada 2 parsel sayılı taşınmazın tapuda satış gibi gösterilerek davalıya temlik edildiğini, akit tarihinde davacı asilin hukuki ehliyetinin bulunmadığını, davacının kandırıldığını ileri sürerek tapu iptal ve tescil isteğinde bulunmuştur.
    Davalı, tapuda davacı ve eşinin hazır bulunduğunu, parayı ödediğini belirtip davanın reddini savunmuştur.
    Mahkemece, davacının ölünceye kadar bakılacağı vaadi ile kandırıldığı gerekçesiyle tapunun iptali ile davacı adına tesciline karar verilmiştir.
    Karar, davalı Feray tarafından süresinde temyiz edilmiş olmakla; Tetkik Hakimi   raporu okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü.
    Dava ehliyetsizlik ve hile hukuksal nedenlerine dayalı tapu iptal tescil isteklerine ilişkindir.
    Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.
    Dosya içeriğinden toplanan delillerden, davacı kısıtlı M.K.’ya ait dava konusu 114 ada 2 parsel sayılı taşınmazın 22.5.2006 tarihli akitle ve satış suretiyle davalıya temlik edildiği  anlaşılmaktadır.
    Davacı M.vasisi R.temlik tarihinde asilin hukuki ehliyetinin bulunmadığını, kısıtlının kandırılarak anılan temliki işlemin yapıldığını ileri sürerek eldeki davayı açtığı görülmektedir.Öte yandan davacı kısıtlı M.’in karar tarihinden iki gün önce 18.6.2008 tarihinde vefat ettiği kararın tüm mirasçıların vekiline tebliğ edildiği dosya kapsamıyla sabittir.
    Yargısal uygulamalarda karalılık kazanan uygulamaya göre davada birkaç hukuki sebebe dayanılabileceği, mahkemece de davada dayanılan iddiaların önem derecesine göre sıra ile incelenerek sonuçlandırılacağı kuşkusuzdur.
    Bilindiği üzere, davranışlarının, eylem ve işlemlerinin sebep ve sonuçlarını anlayabilme, değerlendirebilme ve ayırt edebilme kudreti (gücü) bulunmayan bir kimsenin kendi iradesi ile hak kurabilme, borç (yükümlülük) altına girebilme ehliyetinden söz edilemez. Nitekim Medeni Kanunun “ fiil ehliyetine sahip olan kimse, kendi fiilleriyle hak edinebilir ve borç altına girebilir “ biçimindeki 9. maddesi hükmüyle hak elde edebilmesi, borç ( yükümlülük ) altına girebilmesi, fiil ehliyetine bağlamış. 10. maddesinde de, fiil ehliyetinin başlıca koşulu olarak ayırtım gücü ile ergin ( reşit ) olmayı kabul ederek “ ayırt etme gücüne sahip ve kısıtlı olmayan bir ergin kişinin fiil ehliyeti vardır. “ hükmünü getirmiştir.  “Ayırtım gücü “ eylem ve işlev ehliyeti olarak ta tarif edilerek aynı yasanın 13. maddesinde “ yaşının küçüklüğü yüzünden veya akıl hastalığı, akıl zayıflığı, sarhoşluk yada bunlara benzer sebeplerden biriyle akla uygun biçimde davranma yeteneğinden yoksun olmayan herkes bu kanuna göre ayırt etme gücüne sahiptir.” denmek suretiyle açıklanmış, ayrıca ayırtım gücünü ortadan kaldıran önemli nedenlerden bazılarına değinilmiştir. Önemlerinden dolayı  bu ilkeler, söz konusu yasa ile öteki yasaların çeşitli hükümlerinde de yer almışlardır.
    Hemen belirtmek gerekir ki, Medeni Kanununun 15. maddesinde de ifade edildiği üzere, ayırtım gücü bulunmayan kimsenin geçerli bir iradesinin bulunmaması nedeniyle, kanunda gösterilen ayrık durumlar saklı kalmak üzere, yapacağı işlemlere sonuç bağlanamayacağından karşı tarafın iyi niyetli olması o işlemi geçerli kılmaz. (Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı 11.6.1941 tarih 4/21)
    Yukarıda sözü edilen ilkelerin ve yasa maddelerinin ışığı altında olaya yaklaşıldığında bir kimsenin ehliyetinin tesbitinin şahıs ve mamelek hukuku bakımından doğurduğu sonuçlar itibariyle ne kadar büyük önem taşıdığı kendiliğinden ortaya çıkar. Bu durumda, tarafların gösterecekleri, tüm delillerin toplanılması tanıklardan bu yönde açıklayıcı, doyurucu somut bilgiler alınması, varsa ehliyetsiz olduğu iddia edilen kişiye ait doktor raporları, hasta müşahede kağıtları, film grafilerinin eksiksiz getirtilmesi zorunludur. Bunun yanında, her ne kadar H.U.M.K.’nun 286 maddelerinde belirtildiği gibi bilirkişinin “rey ve mutaalası” hakimi bağlamaz ise de, temyiz kudretinin yokluğu, yaş küçüklüğü, akıl hastalığı, akıl zayıflığı, sarhoşluk gibi salt biyolojik nedenlere değil, aynı zamanda bilinç, idrak, irade gibi psikolojik unsurlara da bağlı olduğundan, akıl hastalığı, akıl zayıflığı gibi biyolojik ve buna bağlı psikolojik nedenlerin belirlenmesi, çok zaman hakimlik mesleğinin dışında özel ve teknik bilgi gerektirmektedir.           
    Hele ayırt etme gücünün nisbi bir kavram olması kişiye eylem ve işleme göre değişmesi bu yönde en yetkili sağlık kurulundan, özellikle Adli tıp kurumundan rapor alınmasını da gerekli kılmaktadır. Esasen Medeni Kanunun 409/2 maddesi akıl hastalığı veya akıl zayıflığının bilirkişi raporu ile belirleneceğini öngörmüştür.
    Hal böyle olunca,öncelikle ehliyetsizlik hukuksal nedeni yönünden yukarıda açıklanan ilkeler ve yasa hükümleri çerçevesinde bir araştırma yapılarak tüm delillerin birlikte değerlendirilip sonucuna göre bir karar verilmesi, miras bırakanın  temlik tarihinde ehliyetli olduğunun anlaşılması halinde hile iddiası üzerinde durulup sonucuna göre hüküm kurulması gerekirken, eksik inceleme ile yazılı olduğu üzere hüküm kurulması isabetsizdir.
    Davalının temyiz itirazları yerindedir. Kabulü ile hükmün belirtilen nedenlerden ötürü, H.U.M.K.’nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, bozma nedenine göre sair hususların incelenmesine yer olmadığına, alınan peşin harcın temyiz edene geri verilmesine, 9.4.2009 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.



    Sayın kullanıcılarımız, siteden kaldırılmasını istediğiniz karar için veya isim düzeltmeleri için bilgi@abakusyazilim.com.tr adresine mail göndererek bildirimde bulunabilirsiniz.

    Son Eklenen İçtihatlar   AYM Kararları   Danıştay Kararları   Uyuşmazlık M. Kararları   Ceza Genel Kurulu Kararları   1. Ceza Dairesi Kararları   2. Ceza Dairesi Kararları   3. Ceza Dairesi Kararları   4. Ceza Dairesi Kararları   5. Ceza Dairesi Kararları   6. Ceza Dairesi Kararları   7. Ceza Dairesi Kararları   8. Ceza Dairesi Kararları   9. Ceza Dairesi Kararları   10. Ceza Dairesi Kararları   11. Ceza Dairesi Kararları   12. Ceza Dairesi Kararları   13. Ceza Dairesi Kararları   14. Ceza Dairesi Kararları   15. Ceza Dairesi Kararları   16. Ceza Dairesi Kararları   17. Ceza Dairesi Kararları   18. Ceza Dairesi Kararları   19. Ceza Dairesi Kararları   20. Ceza Dairesi Kararları   21. Ceza Dairesi Kararları   22. Ceza Dairesi Kararları   23. Ceza Dairesi Kararları   Hukuk Genel Kurulu Kararları   1. Hukuk Dairesi Kararları   2. Hukuk Dairesi Kararları   3. Hukuk Dairesi Kararları   4. Hukuk Dairesi Kararları   5. Hukuk Dairesi Kararları   6. Hukuk Dairesi Kararları   7. Hukuk Dairesi Kararları   8. Hukuk Dairesi Kararları   9. Hukuk Dairesi Kararları   10. Hukuk Dairesi Kararları   11. Hukuk Dairesi Kararları   12. Hukuk Dairesi Kararları   13. Hukuk Dairesi Kararları   14. Hukuk Dairesi Kararları   15. Hukuk Dairesi Kararları   16. Hukuk Dairesi Kararları   17. Hukuk Dairesi Kararları   18. Hukuk Dairesi Kararları   19. Hukuk Dairesi Kararları   20. Hukuk Dairesi Kararları   21. Hukuk Dairesi Kararları   22. Hukuk Dairesi Kararları   23. Hukuk Dairesi Kararları   BAM Hukuk M. Kararları   Yerel Mah. Kararları  


    Avukat Web Sitesi