21. Hukuk Dairesi 2015/15419 E. , 2015/18089 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
Davacı, ilk prim kesintisinin yapıldığı aybaşından itibaren ... olduğunun tespitiyle, aksi yöndeki Kurum işleminin ipteline karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.
Hükmün, taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
K A R A R
1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davalı Kurumun temyiz itirazlarının reddine,
2-Davacının temyiz itirazlarının kabulüne,
3-Dava, davacının ilk prim tevkifatının yapıldığı tarihi takip eden aybaşından itibaren ...sigortalısı olduğunun tespiti istemine ilişkindir.
Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile davacının 01.11.1997 – 31.12.1997 tarihleri arasında 2926 sayılı Yasa kapsamında sigortalı olduğu ve bu döneme ait primlerini 6111 sayılı Yasa kapsamında ödeme hakkı bulunduğunun tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.
Davanın yasal dayanağını oluşturan 2926 Sayılı Yasada, 506 Sayılı Yasanın 79. maddesindeki gibi, geçmiş ...hizmetlerinin tespitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. Anılan yasanın 5. maddesinde, 7. maddede belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin, kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı belirtilmiştir. Yasanın 10. maddesindeki kayıtlar Kurum tarafından yapılacak olan tescil işlemleri için uygulama alanı bulmaktadır.
Yargıtay"ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş kararları; Kurumun prim alacaklarını ...Kurulu kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi halinde, ...un prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi, yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil yükümlülüğüne aykırılık teşkil ettiğinden, prim tevkifatının yapıldığı tarihi izleyen aybaşından itibaren sigortalı olarak kabulü gerektiği yönündedir.
İlk prim kesintisini izleyen yıllarda prim kesintisi veya ürün tesliminin gerçekleştiğinin belirlendiği durumlarda, bu yıllar için de tespit kararı verilmesi gerekmektedir.
... sigortalılığının temel koşulu 2926 sayılı Yasanın 2/1 ve 3/b maddelerinde belirtildiği gibi, tarımsal faaliyette bulunmaktır. Prim tevkifatına dayalı tespit davasında, salt...ve kooperatif kaydı gibi belgelerin bulunması, davanın kabulü için yeterli değildir. Tarımsal faaliyetin sürdüğünün, faaliyete ilişkin olarak hangi tarımsal ürünlerin üretildiği, nereye satıldığı veya teslim edildiği gibi hususlar da somutlaştırılarak belirlenmelidir. Prim tevkifatı ve ürün tesliminin, bir-iki yıl dışında süreklilik arzettiği hallerde de, tarımsal faaliyetin sürekli olduğu kabul edilebilir.
Prim kesintisinin bulunmadığı yıllarda, tarımsal faaliyetin saptanması bakımından, ürünlerin ne şekilde değerlendirdiğini ortaya koymak, davacının tarımsal faaliyete elverişli taşınmazlarının bulunup bulunmadığını araştırmak, tarımsal faaliyetin taşınmazların kiralanması suretiyle yürütüldüğü iddia ediliyor ise, bu konuda taşınmazların kimden, hangi yıllar için kiralandığı, hangi tarımsal ürünlerin üretimi için faaliyette bulunulduğu, kiralayan kişinin ... sigortalılığının bulunup bulunmadığı, kiracının kiralama yoluyla tarımsal faaliyetini yürütmeye elverişli tarımsal alet edevatının bulunup bulunmadığı gibi ayrıntılı araştırma yapmak, gerektiğinde tarımsal faaliyetin yapıldığı iddia edilen dönemdeki muhtar ve azaların bilgilerine başvurmak, özetle, tarım faaliyetinin devam edip etmediğini hiçbir kuşku ve duraksamaya yer vermeyecek şekilde ortaya koymak ve sonucuna göre hüküm kurmak gerekir.
Dosyadaki bilgi ve belgelerden; davacının 01.07.2001 tarihinden itibaren 2926 sayılı Yasa kapsamında ... sigortalısı olarak tescil kaydının bulunduğu,...’na sattığı ürünlerden ay ve günü belli olmaksızın 1997 yılında ve 30.06.2001 tarihinde prim kesintisinin yapıldığı, 2001 yılındaki prim kesintisinin 2000 yılında teslim edilen ürüne ilişkin olduğu görülmüştür.
Somut olayda, davacının 1997 yılındaki prim kesintisinden sonra 2 yıl (1998 ve 1999 yıllarında) boşluk olması ve akabinde 2000 yılında ürün teslimi ve bu ürün tesliminden dolayı 30.06.2001 tarihinde prim kesintisinin olması karşısında, kesintinin yapıldığı 1997 yılından tescil tarihi olan 01.07.2001 tarihine kadar tespit kararı verilmesi gerekirken, sadece 01.11.1997 – 31.12.1997 tarihi yönünden kabul kararı verilmesi hatalı olmuştur.
Yapılacak iş, davanın kabulü ile davacının 01.11.1997 - 30.06.2001 tarihleri arasında tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun ve süresinde başvurusunun olması karşısında hüküm altına alınan döneme ait prim borçlarını 6111 sayılı Yasa kapsamında ödeme hakkı bulunduğunun tespitine karar verilmesinden ibarettir.
O halde, davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, 12.10.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.