23. Hukuk Dairesi 2013/6215 E. , 2013/8215 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi
Davacı yanca açılan iflasın ertelenmesi davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde müdahiller ..., .... Otelcilik Tur. Tic. AŞ. ve Yapı ve Kredi Bankası AŞ. vekillerince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
-K A R A R-
Davacı vekili müvekkili şirketin 2003 yılında kurulduğunu; üst yapı, inşaat ve dekopaj işleri ile iştigal ettiğini, mali yapısının bozulması üzerine ... 13.Asliye Ticaret Mahkemesi"nde açtıkları iflasın ertelenmesi davasının şirketin borca batık olmaması nedeni ile reddedildiğini, aradan geçen sürede şirketin borca batık hale geldiğini, hali hazırda %50 paylı bir iş ortaklığı ile Balıkesir"de kömür madeni işlettiğini, bu işletmeye devam ederek borca batıklıktan kurtulabileceğini ileri sürerek iflasın bir yıl süreyle ertelenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Mahkemece iddia, müdahil beyanları, kayyım ve bilirkişi raporları ile tüm dosya kapsamına göre davacının elinde hazır bir iş bulunduğu, bunun için gerekli ve yeterli makine parkına sahip olduğu, büyük alacaklı durumundaki bankaların alacaklarının teminatlandırıldığı, bir kısım müdahillerin iflasın ertelenmesinin lehde olacağına dair kabulleri çerçevesinde iflasın ertelenmesine karar verilmiştir.
Kararı, müdahiller ... vekili, ... Otelcilik Tur. Tic. AŞ. vekili ve Yapı ve Kredi Bankası AŞ. vekili temyiz etmiştir.
İflasın ertelenmesini isteyen kooperatif ve sermaye şirketlerinin borca batık durumda bulunması (bir diğer ifade ile varlıklarının rayiç değerlerinin borçlarını karşılayamaması), fevkalade mühletten yararlanmamış olması ve sunacakları iyileştirme projesi kapsamında mali durumlarının ıslahının imkân dâhilinde görülmesi gerekir (İİK.m.179). Gerek borca batıklığın ve gerek iyileştirme projesinin ciddi ve inandırıcı olup olmadığının tesbiti özel ve teknik bilgiyi gerektirdiğinden bu değerlendirmelerin yapılması için bilirkişi görüşüne başvurulmalıdır (HMK.m.266). Hâkim de bu raporla o konudaki özel ve teknik bilgi ihtiyacını giderebilmeli ve raporun hukuka uygunluğunu denetlemelidir. Projenin ciddi ve inandırıcılığı öncelikle ve özellikle sermaye ve/veya kârlılığın ne şekilde arttırılacağı ve borca batıklıktan kurtulmanın ne şekilde sağlanacağı somut, belgelere dayalı ve gerçekçi bilgi ve öngörülerden yola çıkılarak tesbit edilmeli, diğer proje unsurları için de bilimsel veriler değerlendirilmelidir.
Davacı şirket borca batık olduğu iddiasıyla eldeki davadan birsüre önce başka bir mahkemede iflasın ertelenmesi davası açmış, bu dava borca batıklık unsurunun gerçekleşmediği gerekçesiyle red ile sonuçlanmıştır. Davacı yan bu kez aynı iddiayla tekrar dava açmış, alınan bilirkişi raporunda borçların süreç içinde hızla ve fahiş biçimde arttığı, bilanço kalemleri arasında tereddüt uyandıracak işlemler yapıldığı vurgulanmıştır. Böyle bir durumda davacının mali durumundaki bu değişikliğin neye dayandığı, salt iflasın ertelenmesi kurumundan yararlanmak için yapılmış planlı bir eylem ve işlemler bütünü olup olmadığı ve bunun yasa önünde korunabilir bir tutum olup olmadığı ve bunun basiretli bir tacir için olağan olup olmadığı tartışılmalıdır.
Öte yandan sadece ihtiyati tedbirlerle borca batıklıktan kurtulma beklentisi de yasanın amacına aykırıdır. İyileştirme projesinde davacının sermaye ve/veya kârlılığı arttıracak somut bir girişimine yer verilmemiştir.
Bu durumda mahkemece davacı şirketin borca batıklık durumunun tereddüde yer bırakmayacak biçimde belirlenmesi, borca batıklığın sırf iflasın ertelenmesi ile sağlanacak ihtiyati tedbirlerden yararlanmak amacıyla kasden oluşturulup oluşturulmadığ ve projenin ciddi ve inandırıcı olup olmadığı ve süreç içindeki uygulamaların projede gösterilen iyileştirme unsurlarına uygun bulunup bulunmadığı hususunda somut verilere dayalı, teknik, denetime elverişli ve detaylı bir inceleme için, dosyanın oluşturulacak yeni ve uzman bir heyete tevdii ile dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılması ve varılacak uygun sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ve hatalı değerlendirmelerle yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin harçların istek halinde iadesine, kararın tebliğinden itibaren 10 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 20.12.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.