(Kapatılan)22. Hukuk Dairesi 2017/16614 E. , 2020/5631 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi
DAVA TÜRÜ : ALACAK
Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
Davacı İsteminin Özeti:
Davacı vekili, kıdem ve ihbar tazminatları ile diğer bir kısım işçilik alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı Cevabının Özeti:
Davalı vekili, davanın reddini savunmuştur.
Mahkeme Kararının Özeti:
Mahkemece, aldırılan bilirkişi raporundaki hesaplamalara göre alacakların kısmen kabulüne karar verilmiştir
Temyiz:
Kararı davalı vekili temyiz etmiştir.
Gerekçe:
1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının aşağıdaki bendlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.
2- Taraflar arasındaki uyuşmazlık iş sözleşmesine hangi tarafça son verildiği konusundadır.
Mahkemece, davalıca sunulan cevap dilekçesinde iş sözleşmesinin davacı işçi tarafından feshedildiği belirtilmiş, davalı tanıkları sözleşmenin feshi konusunda beyanda bulunmamışlar, dosya içerisinde de davacının işi kendisinin bırakıp gittiğine dair tutanak bulunmadığı gibi tutanak tanıkları da bildirilmemiş denilerek, davacının kıdem ve ihbar tazminatına hak kazandığı kabul edilmiştir. Ancak dava dilekçesine bakıldığında davacı, davalının asgari geçim indirimini, fazla mesai ücretini, hafta tatili ücretini ve tatil hakkını kullandırmaması veya ücretini vermemesinin dayanılmaz koşullara ulaştığı, tüm bunlara rağmen çalıştığı halde davacıya dağda çalışacağının söylendiği, davacının bunu kabul etmemesi üzerine kepçe kullanmaya verildiği, ancak davacının kepçe kullanma belgesi olmadığı ve olası bir arızada sıkıntıya uğrayacağını davalıya bildirdiğinde de bu durum kabul görmeyince işi bırakmanın zaruri hale geldiğini belirtmiş olmakla, dava dilekçesindeki bu beyan karşısında iş sözleşmesine davacının son verdiğinin kabul edilmesi gereklidir.
Buna göre, davacının ödenmemiş işçilik alacaklarının olduğu anlaşıldığına göre yapılan bu feshin haklı sebebe dayandığı, bu nedenle kıdem tazminatının kabul edilmesi yerindedir. Ancak ihbar tazminatının, iş sözleşmesini fesheden tarafın karşı tarafa ödemesi gereken bir tazminat olması nedeniyle, iş sözleşmesini fesheden tarafın feshi haklı bir nedene dayansa dahi, ihbar tazminatına hak kazanması mümkün olmaz.
3- Bir diğer ihtilaf konusu davacı işçiye ödenen aylık ücretin miktarı konusundadır.
Çalışma hayatında daha az vergi ya da sigorta primi ödenmesi amacıyla zaman zaman, iş sözleşmesi veya ücret bordrolarında gösterilen ücretlerin gerçeği yansıtmadığı görülmektedir. Bu durumda gerçek ücretin tespiti önem kazanır. İşçinin kıdemi, meslek unvanı, fiilen yaptığı iş, işyerinin özellikleri ve emsal işçilere ödenen ücretler gibi hususlar dikkate alındığında imzalı bordrolarda yer alan ücretin gerçeği yansıtmadığı şüphesi ortaya çıktığında, bu konuda tanık beyanları gözetilmeli ve işçinin meslekte geçirdiği süre, işyerinde çalıştığı tarihler, meslek unvanı ve fiilen yaptığı iş bildirilerek, ilgili işçi ve işveren kuruluşları ile Türkiye ... Kurumu Başkanlığı internet sitesinde bulunan “Kazanç bilgisi sorgulama” ekranından emsal ücretin ne olabileceği araştırılmalı ve tüm deliller birlikte değerlendirilerek bir sonuca gidilmelidir.
Somut olayda, davacının ücreti davacının tanığı olarak dinlenen ... beyanına göre net 1.000,00 TL kabul edilmiş ise de, ücretin yalnızca tek tanık anlatımına göre kabulü yeterli değildir. Gerçek ücretin tespiti için yukarıda anlatılan ilkeler ışığında araştırma yapılması, elde edilen tüm araştırma neticeleri dikkate alınarak gerçek ücretin tespiti yoluna gidilmesi gerekmektedir.
Bu nedenle ilgili işçi ve işveren kuruluşlarından ve meslek odası başkanlığından ve Türkiye ... Kurumu Başkanlığı internet sitesinde bulunan “Kazanç bilgisi sorgulama” ekranından davacının iş yerindeki kıdemi, meslek unvanı, iş yerinde çalıştığı tarihler gibi bilgiler de bildirilerek emsal işçi ücretinin ne olabileceği araştırılmalı ve tüm deliller birlikte değerlendirilerek ücret belirlenip davacının hak ettiği işçilik alacakları belirlenen ücrete göre hesaplatılarak sonuca gidilmelidir. Eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmiş olması hatalıdır.
SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebeplerden BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 03.06.2020 gününde oybirliğiyle karar verildi.