23. Hukuk Dairesi 2019/340 E. , 2020/382 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın davalı ... İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti. Yönünden reddine, davalı ... ve ... İmar İnşaat Kültür Sağlık Ticaret A.Ş. Yönünden kısmen kabulüne yönelik verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
- K A R A R -
Davacı vekili; müvekkili ile davalılar arasında hizmet alım sözleşmesi bulunduğunu, sözleşme kapsamında davalılar tarafından çalıştırılan dava dışı işçinin müvekkili aleyhine açtığı işçilik alacakları ile ilgili davanın işçi lehine sonuçlandığını ve bu kapsamda müvekkili tarafından dava dışı işçiye icra takibi sonucunda 15.473,98 TL ödeme yapıldığını, sözleşme hükümlerine göre davalıların sorumlu olduğunu, müvekkili tarafından ödenen 15.473,98 TL bedelin davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalılar ... ve ... İnşaat Taah. San.Tic. Ltd. Şti. vekili, davanın zamanaşımına uğradığını, müvekkillerinin her türlü hak ve alacakları ile birlikte sözleşmeyi devrettiklerini, müvekkillerine husumet yöneltilemeyeceğini, savunarak davanın reddini istemiştir.
Davalı ... İmar İnşaat Kültür Sağlık Ticaret A.Ş. davaya cevap vermemiştir.
Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, davalılar ile davacı kurum arasında yapılan sözleşmeler ile dayanak olan şartnamelerde işçilik haklarından dolayı hangi tarafın sorumlu olacağının belirtilmediği, davalı ...Taah. San.Tic.Ltd.Şti. yönünden rucü davası açılmış ise de, davalı şirkette çalışan tüm işçilerinin yasal hakları ile birlikte ... İmar İnş.Kültür Sağlık Tic.A.Ş."ye devredildiğinden ve devir sözleşmesinde de davacı ... yetkilisinin de imzası bulunduğundan davalı ... İnş. Taah. San. Tic. Ltd.Şti. nin sorumluluğunun bulunmadığından davalı ... İnşaat Taah. San.Tic.Ltd.Şti hakkında açılan davanın reddine, davalılar ... ve ... İmar İnşaat Ltd. Şti."ne yönelik davanın kısmen kabul, kısmen reddi ile; davalı ..."in sorumluluğu 1/2 olarak kabul edilerek, 1.504,74 TL."nin, davalı ... İmar İnşaat Ltd. Şti."nin sorumluluğu 1/2 kabul edilerek 3.956,20 TL."nin ödeme tarihi olan 12.09.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan alınıp davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebinin reddine karar verilmiştir.
Kararı davacı vekili temyiz etmiştir.
Hizmet alım sözleşmeleri; ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir. İş aktinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususu ihtilaflı değildir. SGK kayıtları da bu hususu doğrulamaktadır. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu’na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir.İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve fer"ilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir. Hizmet alım ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi, değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir. Bu halde işyeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devredildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır.
İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar. Yıllık izinler kullanılmadığı taktirde iş sözleşmesinin feshi ile ücrete dönüşmektedir. Sözleşmeyi feshedenin son yüklenici olduğu ve yıllık izinlerinde bu fesih ile ücrete dönüştüğü gözönüne alındığında yıllık izin ücretinden son yüklenici sorumlu olacaktır. İhbar tazminatından da son işveren sorumludur. Bunların dışında hafta tatil ücreti, ücret alacağı, fazla mesai ücreti gibi işçiye ödenen tazminatlardan yükleniciler işverene karşı işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak sorumlu olacaklardır.İşveren tarafından bu ödemelerin fer"i mahiyetinde yapılan ödemeler de ayrı esasla yüklenicilerden tahsil edilebilecektir.Yükleniciler aleyhine açılan rücu davalarında ayrı sözleşmelerle hizmet ifa eden yükleniciler mecburi dava arkadaşı olmadığı gibi borçtan müteselsilen sorumlu olacaklarına ilişkin kanun hükmü veya sözleşme bulunmamaktadır. Bu nedenle alacak davalarında her davalı aleyhine ayrı tahsil hükmü kurulmalıdır. Davanın itirazın iptali şeklinde açılmış olması durumunda ise takibin hangi davalı açısından hangi miktarla devam edeceği ayrı ayrı belirlenmelidir.
Bu durumda mahkemece yukarıda belirlenen ilkeler çerçevesinde dava konusu alacakla ilgili olarak davalı ... İnşaat Taah. San. Tic. Lt. Şti "nin de sorumlu olduğu gözönünde bulundurularak bilirkişiden ek rapor alınıp sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yanılgılı gerekçe ile davalı ... İnşaat Taah. San. Tic Ltd Şti hakkıda açılan davanın reddi ve davalıların ödenen bedelin yarısından sorumlu tutulması doğru olmamıştır.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün, davacı yararına BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 23.01.2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.